آمریکا و اسرائیل در استراتژی ایران چه تفاوتی دارند؟

روابط بین ایالات متحده و اسرائیل نزدیک است، اما اختلافات استراتژیک و تاکتیکی هنوز در برخورد با جمهوری اسلامی ایران ظاهر می شود.

در شرایطی که دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، ایران را به سمت یک توافق هسته ای جدید سوق می دهد، دو کشور آماده هستنددور دیگری از مذاکرات این هفته در ژنو عمان در این روند میانجیگری می کند که در آن استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا در امور خاورمیانه، جرد کوشنر داماد ترامپ و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران حضور دارند.

آمریکا و اسرائیل هر دو می خواهند مانع شوند ایران از تبدیل شدن به یک قدرت هسته ای، در حالی که تهران را از گسترش نفوذ منطقه ای و شبه نظامیان نیابتی خود باز می دارد.

ایران بر آن اصرار دارد برنامه هسته ای آن صلح آمیز است، و تلاش هایی برای محدود کردن نفوذ خود انجام داده است. رهبران آن، با این حال، ممکن است مایل به دادن امتیاز برای جلوگیری از درگیری آشکار در پرتو جنگ ۱۲ روزه سال گذشته.

ترامپ به دنبال توافق است

رضا طالبی، تحلیلگر سیاسی به دویچه وله گفت: برای ترامپ، اولویت اصلی دستیابی به یک «معامله» جدید با ایران است. واشنگتن این هدف را از طریق استراتژی «فشار حداکثری» که ترکیبی از تحریم های اقتصادی با بازدارندگی نظامی است، دنبال می کند.

به گفته این تحلیلگر، اسرائیل، از سوی دیگر، اهمیت کمتری برای هرگونه توافق با تهران قائل است و اساساً در مورد عملی بودن هرگونه معامله با این رژیم تردید دارد. دولت اسرائیل این سوال را مطرح می کند که آیا ایران در درازمدت به توافقات پایبند خواهد بود یا خیر.

آمریکا «فضای تنفس» را از رژیم گرفته است

شکریه برادوست، تحلیلگر امنیتی، به دویچه وله گفت که واضح است که دولت ترامپ در حال حاضر در جهت دستیابی به توافق با تهران است.

او گفت: «واشنگتن برای وادار کردن تهران به میز مذاکره، بر تحریم‌های اقتصادی گسترده، به‌ویژه علیه فروش نفت ایران تکیه می‌کند.» و افزود هدف این است که منابع درآمدی رژیم را به‌طور سیستماتیک خشک کرده و از هرگونه «فضای تنفسی» اقتصادی برای آن محروم کند.

هدف از این سیاست، وادار کردن ایران به تسلیم شدن، یا دست کم دادن امتیازات گسترده، بدون آغاز یک جنگ بزرگ منطقه ای است.

این کارشناس با اشاره به اقدامات اخیر گفت: تهدید به اقدام نظامی نقش حمایتی در این راهبرد دارد استقرار ناوهای هواپیمابر آمریکایی به خاورمیانه

به گفته برادوست، کارشناس، اگرچه ترامپ علناً درباره «تغییر رژیم» احتمالی گمانه زنی کرده است، اما حمله نظامی در مقیاس بزرگ آخرین راه حل واشنگتن است. ایالات متحده از درگیر شدن مجدد در جنگ های طولانی مدت محتاط است و به نظر او، هیچ برنامه مشخصی برای تغییر اجباری قدرت ندارد.

از منظر ایالات متحده، یک توافق محدود با ایران می تواند مقداری زمان بخرد و از درگیری های بزرگ جلوگیری کند، حتی اگر تمام نگرانی های امنیتی اسرائیل را برطرف نکند.

همچنین، در حالی که منافع امنیتی اسرائیل را می سنجد، واشنگتن نیز باید مراقب آن باشد متحدان اروپایی آن، بازارهای جهانی انرژی و خطر تشدید تنش نظامی در منطقه.

اسرائیل از توافق آمریکا و ایران چه می خواهد؟

در برآورد اسرائیل، ایران یک تهدید وجودی است و دولت اسرائیل همچنان بر این نکته تاکید دارد که هرگونه معامله با رژیم ایران باید به طور قابل اعتمادی توانایی این کشور را برای ایجاد نیرو از بین ببرد.

چهارشنبه گذشته، بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل با ترامپ در کاخ سفید دیدار کرد برای گفتگوهای خصوصی درباره مذاکرات هسته ای در حال انجام ایران و آمریکا. ترامپ در اظهارات کوتاهی به خبرنگاران پس از این دیدار، جزییات کمی را به اشتراک گذاشت که «اصرار داشت» مذاکرات با ایران ادامه یابد تا ببیند آیا می‌توان به توافق رسید یا خیر.

روز یکشنبه، نتانیاهو طی سخنرانی در کنفرانسی در اورشلیم، موضع اسرائیل را مبنی بر اینکه هرگونه توافق با ایران باید مستلزم برچیدن زیرساخت های هسته ای ایران و حذف اورانیوم غنی شده موجود باشد، تکرار کرد.

نتانیاهو در کنفرانس سالانه روسای سازمان‌های بزرگ یهودی آمریکا گفت: «هیچ قابلیت غنی‌سازی وجود نخواهد داشت – نه توقف فرآیند غنی‌سازی، بلکه از بین بردن تجهیزات و زیرساخت‌هایی که به شما امکان می‌دهد در وهله اول غنی‌سازی کنید».

نتانیاهو افزود که «تردید» دارد که ایران به هر توافقی با ترامپ احترام بگذارد.

اسرائیل همچنین گفته است که مذاکرات آمریکا با ایران باید موشک‌های بالستیک این کشور و حمایت تهران از نمایندگان منطقه‌ای را نیز مورد بررسی قرار دهد.

در طول جنگ ۱۲ روزه اسرائیل با ایران در ژوئن ۲۰۲۵، ایالات متحده چندین سایت هسته ای ایران را بمباران کرد. ترامپ بارها مدعی شد که این حملات توانایی‌های هسته‌ای ایران را «کاملاً محو» کرده است، با این حال، این موضوع هرگز به‌طور مستقل تأیید نشد. عکس های ماهواره ای اخیر از سایت های هسته ای ایران نشانه هایی از فعالیت را نشان داده است.

با توقف ایران، وضعیت روی زمین همچنان نامشخص است همکاری با آژانس بین المللی انرژی اتمی (IAEA) پس از اعتصابات ژوئن ایران تولید تسلیحات هسته‌ای را انکار می‌کند، اما آژانس قبلاً ارزیابی کرده بود که ایران اورانیوم را بسیار بالاتر از سطح مورد نیاز برای استفاده غیرنظامی غنی‌سازی کرده است.

این ابهام در مورد برنامه هسته‌ای ایران و برنامه‌های آن برای آینده احتمالاً دلیلی برای اختلاف دیگری بین اسرائیل و دولت ترامپ است – دو متحد در مورد جدول زمانی برای حل این موضوع اختلاف نظر دارند.

واشنگتن بر افزایش تدریجی فشار متمرکز شده است. با این حال، نتانیاهو نگران است که تغییر مسیر احتمالی در دولت آینده آمریکا می‌تواند موقعیت ایران را تقویت کند. بنابراین اسرائیل از آمریکا می‌خواهد که با قاطعیت‌تر و مستقیم‌تر مداخله کند و در صورت لزوم آماده توسل به نیروی نظامی باشد.

این مقاله از آلمانی ترجمه شده است.